Almanya'da Yaşayan Türk Kökenlilerin Sayısı 2,6 Milyona Ulaştı, Yüzde 48'i Alman Vatandaşı

WIESBADEN – Almanya'da Türk kökenli 2,6 milyon kişi yaşıyor ve bu kişilerin yüzde 48'i Alman vatandaşlığına sahip. Federal İstatistik Ofisi (Destatis), Türkiye ile imzalanan işgücü anlaşmasının 65. yıl dönümü nedeniyle 30 Ekim 2026'da yayımladığı verilerde, 2025 Mikrozensus'un ilk sonuçlarına dayanarak bu tabloyu ortaya koydu.

Türk kökenlilerin 1,5 milyonu (yüzde 56) Türkiye'den Almanya'ya göç etti, 1,2 milyonu (yüzde 44) ise Almanya'da doğdu. Destatis'in tanımına göre göç geçmişi olan kişi, 1950'den bu yana kendisi Almanya'ya göç etmiş ya da anne babasının ikisi de göç etmiş biri. Türk kökenliler, Almanya'daki göç geçmişi olan nüfus içinde en büyük grubu oluşturuyor. Kendisi göç edenler arasında ise Polonya doğumluların ardından ikinci sırada yer alıyorlar.

Türkiye'den göç edenlerin 125 bini, 1961'den 1973'teki işçi alımı durdurma kararına kadar gelen eski "misafir işçilerden" oluşuyor. Türkiye doğumlu göçmenler ortalama 32,4 yıldır Almanya'da yaşıyor. Bunların yüzde 15'i (216 bin kişi) işgücü anlaşması döneminde, yani 1961-1973 arasında geldi. Yaklaşık üçte biri (484 bin kişi) 1974-1989 arasında geldi. 1980'lerden itibaren siyasi nedenlerle uluslararası koruma arayanların sayısı da arttı. Yüzde 21'i (307 bin kişi) ise 2014'ten sonra Almanya'ya yerleşti. Türk kökenliler Almanya'ya gelirken ortalama 19,6 yaşındaydı.

Türkiye doğumlu göçmenlerin yüzde 64'ü (944 bin kişi) ana göç nedeni olarak aile nedenlerini gösterdi, yani aile birleşimi ya da aile kurma. Yüzde 15'i (218 bin kişi) çalışmak için geldiğini söyledi. Yüzde 10'u (146 bin kişi) sığınma ve uluslararası korumayı, yüzde 4'ü (55 bin kişi) eğitimi neden olarak belirtti. Yüzde 8'inde (110 bin kişi) başka nedenler öne çıktı. Destatis, çoğu zaman birden fazla nedenin birlikte rol oynadığını da hatırlattı.

Türkiye'den gelen 15-64 yaş arasındaki göçmenlerin yüzde 61'i 2025'te çalışıyordu. Almanya genelinde aynı yaş grubunda istihdam oranı yüzde 77 oldu. Türk kökenliler 15-64 yaş arasındaki tüm çalışanların yüzde 3,5'ini (1,4 milyon kişi) oluşturdu. Temizlik mesleklerinde yüzde 9,8, tekstil ve deri mesleklerinde yüzde 6,7, metal üretimi, işleme ve metal inşaatında yüzde 6,6 ile orantısız biçimde yüksek bir paya sahipler. Hukuk ve idare, reklam ve pazarlama ile öğretmenlik ve eğitmenlik mesleklerinde ise payları yüzde 1,8'de kaldı.

Türk kökenlilerin yüzde 51'ini erkekler (1 milyon 361 bin), yüzde 49'unu kadınlar (1 milyon 287 bin) oluşturuyor. Ortalama yaş 42. Toplam 2 milyon 648 bin kişinin yüzde 52'si (1 milyon 364 bin) Türk ya da daha seyrek olarak başka bir yabancı uyruğa sahip, yüzde 48'i (1 milyon 284 bin) ise yalnızca Alman ya da Alman vatandaşlığıyla birlikte başka bir vatandaşlığı taşıyor. Türkiye'den göç edenlerde Alman vatandaşlığı oranı yüzde 28, Almanya'da doğan çocuk ve torunlarda yüzde 74 oldu.

Türk kökenlilerin yüzde 73'ü dört eyalette yaşıyor: Kuzey Ren-Vestfalya (yüzde 32), Baden-Württemberg (yüzde 18), Bavyera (yüzde 12) ve Hessen (yüzde 10). Eyalet nüfusuna oranla en yüksek pay Bremen'de (yüzde 6,6), ardından Berlin (yüzde 5,0) ve Kuzey Ren-Vestfalya'da (yüzde 4,8) görüldü.

Almanya, 1950'lerin başındaki ekonomik yükselişle ortaya çıkan işgücü açığını kapatmak için 30 Ekim 1961'de Türkiye ile işgücü anlaşması imzaladı. Ülke daha önce 1955'te İtalya, 1960'ta İspanya ve Yunanistan ile benzer anlaşmalar yapmıştı. Göç edenlerin birçoğu Almanya'da kalmayı ve ailelerini getirmeyi tercih etti. 23 Kasım 1973'te petrol krizi nedeniyle işçi alımı durduruldu. Doğu Almanya da 1963'ten itibaren önce Polonya, ardından 1980'de Vietnam gibi sosyalist ülkelerle sözleşmeli işçi anlaşmaları yaptı. 2025'te işçi alımı yapılan ülkelerden gelen eski işçilerden 455 bin kişi hâlâ Almanya'da yaşıyor.

Mikrozensus, nüfusun yaklaşık yüzde 1'inin her yıl katıldığı bir örneklem anketi. Tüm veriler katılımcıların kendi beyanına dayanıyor ve sonuçlar genel nüfusa göre genişletilerek hesaplanıyor. Veriler, özel hanelerde yaşayan 82,7 milyon kişiyi kapsıyor. Mülteci yurtları gibi toplu konaklama yerlerinde kalanlar kapsam dışında.